Làng Mỹ Nghiệp có tên gốc của người Chăm là “Palei Caklaing” bắt nguồn từ tên của một bà mẹ Chăm là “Caklaing”. Làng nằm cạnh quốc lộ 1A thuộc thị trấn Phước Dân - Ninh Phước (nay là xã Ninh Phước, tỉnh Khánh Hòa). Người Chăm Mỹ Nghiệp đề cao, suy tôn vị thần Po Inâ Nâgar là tổ sư nghề của dân tộc.
Làng dệt Mỹ Nghiệp được xem là một làng nghề thủ công truyền thống có từ lâu đời của người Chăm tỉnh Khánh Hòa nói riêng và cả nước nói chung. Khoảng thập niên 50 trở về trước, người Chăm thường trồng bông để lấy sợi. Kỹ thuật lấy sợi và mắc thành cuộn sợi dọc (nuh papan) theo các qui trình sau: trước tiên người thợ tách hạt bông trên giá tách hạt, rồi lấy cây cung bắn cho các thớ bông bung ra. Sau khi bông được trải thành thớ mỏng, họ dùng thanh tre có một đầu nhọn cuộn chúng lại thành từng con bông để rút và se sợi. Tiếp đến là những công đoạn như: Quay thành cuộn, ngâm đập, nhuộm, hồ, chải và đánh óng. Khâu sau cùng mắc thành cuộn sợi dọc và bắt go để lên hoa văn chuẩn bị đưa vào khung dệt. Ngày nay, tất cả các nguồn nguyên liệu từ sợi cho đến sản phẩm nhuộm đều được mua trên thị trường.
Nghề dệt không chỉ đóng vai trò quan trọng trong nhu cầu thiết yếu của con người (ăn, mặc, ở…) mà còn được xem như là một tiêu chí để hình thành một nhân cách, lối sống của mẫu người phụ nữ Chăm lý tưởng ngày xưa.
1- KHUNG CHẢI SỢI (Hanal auak mrai): Sau khi cuộn sợi đã đạp cơm xong, người thợ vắt sợi cho khô, rồi mắc sợi vào 2 thanh lồ ô, đặt cố định trên cao một thanh lồ ô trên còn thanh dưới người thợ dùng 2 chân đè lên để kéo căng sợi ra, dùng bàn chải, chải sợi cho cuộn sợi sạch (không dính hạt cơm).
2- KHUNG MẮC SỢI LÀM NỀN DỆT DÂY (Haniél linguh jih dalah): Có hình chữ H và gắn nhiều cọc ngắn. Từ 2 cọc ban đầu, họ bắt đầu kéo sợi nhập lại vào nhau, lần lượt mắc vào cọc của thanh gỗ bên này rồi đưa qua thanh gỗ bên kia theo thứ tự từ dưới lên trên, khi đến cọc đôi ở phần trên của một thanh gỗ, sợi được đưa theo hình số 8 rồi móc vào cọc bên kia và ngược lại, công việc cứ liên tục từ vòng này đến vòng khác cho đủ số 0 đã định thì dừng.
3- BỘ KHUNG DỆT TẤM (Danâng mânyim aban khen): Dùng để dệt ra tấm vải khổ rộng.
4- KHUNG MẮC ỐNG CHỈ (Danaok mâk mrai)
5- KHUNG XỎ GO (Danaok pacakaow): Dùng để kéo cuộn chỉ và bắt go vào để chuẩn bị đưa vào khung dệt dây.
SỐ LƯỢT TRUY CẬP